Tại sao một số Cơ-đốc nhân kỷ niệm Lễ Phục Sinh vào một ngày khác?

* Nguồn: Chritians Today, * Dịch giả: Ân Tình Dương, * Tác giả: Neil Rees, * Vision 20

Source : Neil Rees | 05 May 2024 | 7:57 AM
Slide Show

Năm nay là năm 2024, trên hầu hết thế giới Chính thống giáo, hàng triệu người đang kỷ niệm Lễ Phục sinh vào Chủ nhật ngày 5 tháng 5. Đây là câu chuyện ...

Lễ Phục Sinh Đông và Tây

Không giống như lễ Giáng sinh, lễ Phục sinh không diễn ra vào cùng một ngày mỗi năm. Cho dù bạn đến từ truyền thống nhà thờ nào hay bạn sống ở đâu trên thế giới, Lễ Phục sinh luôn là một ngày lễ di động. Đối với hầu hết các Kitô hữu theo truyền thống Công giáo và Tin lành, lễ Phục sinh năm 2024 rơi vào Chủ nhật ngày 31 tháng 3. Tuy nhiên, có nhiều quốc gia có ngày Chúa Nhật Phục Sinh 2024 rơi vào ngày 5 tháng 5. Vì vậy, thế giới Kitô giáo có hai ngày lễ Phục sinh khác nhau. Đôi khi chúng được gọi là Lễ Phục Sinh Phương Đông và Lễ Phục Sinh Phương Tây.

Lễ Phục Sinh Đông Phương

Chủ nhật Phục sinh năm 2024 là Chủ nhật ngày 5 tháng 5 ở Đông Âu ở các quốc gia như Belarus, Bulgaria, Síp, Hy Lạp, Macedonia, Moldova, Montenegro, Romania, Nga, Serbia và Ukraine cũng như ở Georgia và Kazakhstan. Ở Trung Đông và Đông Bắc Phi, ngày 5 tháng 5 dành cho các Kitô hữu Chính thống giáo ở những nơi như Thánh địa, Lebanon, Jordan, Syria, Iraq, Ai Cập và Ethiopia. Đây là những quốc gia mà phần lớn những người xưng mình là Kitô hữu đều theo truyền thống Chính thống giáo.

Ngoại lệ

Ở một số quốc gia này, tất cả các Kitô hữu đều theo cùng một lễ Phục sinh. Ví dụ, ở Macedonia, nơi có một thiểu số khá lớn những người theo đạo Methodist trong lịch sử, những người theo đạo Tin lành sẽ theo Lễ Phục sinh ở phương Đông vào ngày 5 tháng 5 giống như những người anh em Chính thống giáo của họ. Ngược lại, ở Phần Lan, nơi chủ yếu theo đạo Lutheran, có một thiểu số Chính thống giáo khá lớn, theo lịch phương Tây và có lễ Phục sinh cùng ngày với những người anh em theo đạo Tin lành và Công giáo của họ.

Cộng đồng Chính thống ở phương Tây

Ngày 5 tháng 5 năm 2024 cũng là lễ Phục sinh đối với những người theo đạo Thiên chúa Chính thống ở hải ngoại, ở những nơi như Vương quốc Anh, Úc và Bắc Mỹ. Một cộng đồng Chính thống nhỏ đã tồn tại ở Anh từ cuối những năm 1600. Tòa nhà thờ Chính thống giáo đầu tiên được xây dựng ở London vào năm 1677. Cộng đồng Chính thống lớn nhất ở Anh là cộng đồng Chính thống Hy Lạp, phần lớn bắt nguồn từ những người đến từ Síp chạy trốn khỏi cuộc xâm lược của Thổ Nhĩ Kỳ vào năm 1974.

Xác định ngày lễ Phục sinh

Lịch sử xác định ngày lễ Phục sinh bắt nguồn từ thời Giáo hội sơ khai. Vào cuối thế kỷ thứ hai sau Công Nguyên, những người theo đạo Cơ đốc từ di sản Do Thái đã tổ chức Lễ Phục sinh vào ngày Lễ Vượt Qua của người Do Thái, bất kể ngày nào trong tuần, trong khi những người khác thuộc di sản Dân ngoại đã tổ chức lễ Phục sinh vào Chủ nhật tuần sau. Đến thế kỷ thứ tư, có nhiều cách tính ngày lễ Phục sinh khác nhau trong khu vực. Thế giới Kitô giáo sơ khai sau đó đã đồng ý về một công thức phức tạp để xác định thời điểm rơi vào Chủ nhật Phục sinh, công thức này đã được Hội đồng Nicea phê chuẩn vào năm 325 sau Công nguyên. Tiêu chí này phản ánh câu chuyện về cuộc đóng đinh trong các trình thuật Tin Mừng.

Một tiêu chí để xác định niên đại của Lễ Phục sinh là ngôi mộ được phát hiện trống vào đầu ngày đầu tuần (Ma-thi-ơ 28: 1), tức là Chủ nhật, và những người theo đạo Cơ đốc đã lấy Chủ nhật làm ngày nhóm họp của họ, vì vậy Giáo hội sơ khai muốn lễ kỷ niệm vào ngày chủ nhật.

Một tiêu chí khác là Chúa Giê-su đã cử hành Lễ Vượt Qua trước khi ngài chết, vì vậy Giáo hội sơ khai muốn lễ Phục sinh sau Lễ Vượt Qua, tức là ngày 15 tháng Ni-san theo lịch Do Thái. Lễ Vượt Qua là lễ hội mùa xuân nên ngày 15 tháng Nisan thường bắt đầu vào đêm trăng tròn sau ngày xuân phân ở phương Bắc.

Nhiều người bây giờ tin rằng vụ đóng đinh diễn ra vào ngày 3 tháng 4 năm 33 sau Công nguyên, dựa trên các tính toán về thời điểm trăng tròn liên quan đến lễ Vượt qua của người Do Thái có thể rơi, sau đó là nguyệt thực, ngụ ý bởi bóng tối ban ngày rơi vào lúc bị đóng đinh (Ma-thi-ơ 27:45 và Lu-ca 23:44-45).

Tiêu chí cho lễ Phục Sinh

Vì vậy, khi Giáo hội sơ khai thảo luận về cách xác định ngày lễ Phục sinh, họ thực sự muốn nó diễn ra vào Chủ nhật đầu tiên sau ngày trăng tròn đầu tiên, sau ngày xuân phân phía bắc (rơi vào ngày 20 hoặc 21 tháng 3) và thực tế là sau khi Lễ Vượt qua kết thúc. Sau đó, vấn đề nảy sinh là vào thế kỷ thứ tư, hầu hết các Cơ đốc nhân không còn xuất thân từ gốc Do Thái nữa và không biết Lễ Vượt Qua của người Do Thái diễn ra khi nào. Người ta đã quyết định làm cho mọi việc trở nên 'dễ dàng hơn' bằng cách ấn định ngày phân là ngày 21 tháng 3. Để Chúa Nhật Phục Sinh tiếp theo ngày trăng tròn, nếu Chúa Nhật đầu tiên là ngày trăng tròn thì Lễ Phục Sinh là Chúa Nhật tiếp theo. Điều này làm giảm một cách hiệu quả khả năng nó rơi vào cùng ngày với Lễ Vượt Qua của người Do Thái.

Bàn âm lịch

Đã nảy sinh một sự khác biệt nhỏ giữa Giáo hội Đông phương và Tây phương trong việc giải thích các quy tắc và xác định ngày trăng tròn. Bảng âm lịch được phát triển để tính toán thời điểm trăng tròn xảy ra, nhưng cả bảng của Chính thống giáo phương Đông và Công giáo phương Tây đều không hoàn toàn chính xác. Sự khác biệt giữa chúng là trăng tròn của Chính thống giáo phương Đông muộn hơn bốn hoặc năm ngày so với trăng tròn của Công giáo phương Tây, tùy thuộc vào tháng và năm. Vì vậy, khi trăng tròn chẳng hạn vào thứ Sáu, Lễ Phục sinh của phương Tây là Chủ nhật tuần sau, nhưng trăng tròn của Chính thống giáo lại vào Thứ Ba hoặc Thứ Tư tiếp theo, vì vậy Chính thống giáo 

Lễ Phục sinh thường muộn hơn một tuần. Nếu có trăng tròn từ ngày 21 tháng 3 đến ngày 3 tháng 4, Giáo hội phương Tây dùng trăng tròn để tính Lễ Phục sinh, trong khi Giáo hội Đông phương chờ đợi lễ Phục sinh tiếp theo, tạo ra khoảng cách kéo dài một tháng giữa các lễ Phục sinh. Tuy nhiên, bất chấp sự phức tạp này, hầu hết các năm đều có ngày lễ Phục sinh giống nhau ở các Giáo hội Đông phương và Tây phương.

Vấn đề

Lịch La Mã được sử dụng ở hầu hết thế giới Thiên chúa giáo, được Julius Caesar giới thiệu vào năm 46 trước Công nguyên, và nó được đặt theo tên ông, do đó nó được gọi là lịch Julian. Các tính toán đằng sau điều này, rất tốt vào thời điểm đó, đã đánh giá quá cao độ dài của năm mặt trời khoảng 11 phút. Điều này trở nên đáng chú ý hơn khi sai số tích lũy qua nhiều thế kỷ, và vào thời trung cổ, rõ ràng là ngày xuân phân đang dần không đồng bộ với năm tự nhiên. Như vậy, lễ Phục sinh đã lệch khỏi lịch tự nhiên, đến nỗi vào cuối những năm 1500, nó đã sai lệch mười ngày. Người đứng đầu Giáo hội Công giáo La Mã, Giáo hoàng Gregory XIII, đã triệu tập một nhóm các nhà thiên văn học và đề xuất một loại lịch mới, ngày nay được gọi là lịch Gregorian, được đặt theo tên ông.

Lịch Gregorian

Năm 1582, Giáo hoàng Gregory XIII đã ban hành một sắc lệnh, được gọi là sắc lệnh của giáo hoàng, nhằm cải cách lịch. Năm đó, ở nhiều quốc gia Công giáo, thứ Năm ngày 4 tháng 10 được nối tiếp bằng thứ Sáu ngày 15 tháng 10, bỏ qua mười ngày. Các nước châu Âu khác cũng làm theo trong những năm tiếp theo.

Sự nghi ngờ đối với Giáo hoàng và Công giáo có nghĩa là các quốc gia không theo Công giáo ở phía đông Chính thống giáo và phía bắc theo đạo Tin lành mới hơn cảnh giác với sự thay đổi. Những người theo đạo Cơ đốc chính thống không công nhận quyền lực của Giáo hoàng, và các quốc gia theo đạo Tin lành vốn đã có cuộc Cải cách riêng để giải phóng khỏi quyền lực của Giáo hoàng cũng không có khuynh hướng làm như vậy.

Thực ra lý do thay đổi lịch của Giáo hoàng là có lý. Những người theo đạo Tin lành dần dần nhận ra rằng lịch Gregorian hoàn toàn không phải là một âm mưu của Giáo hoàng. Nước Anh sử dụng Lễ Phục sinh của phương Đông cho đến khi áp dụng lịch Gregorian vào năm 1752. Sách Cầu nguyện chung của Anh giáo từng bao gồm một bảng xác định ngày lễ Phục sinh. Tuy nhiên, các nước Chính thống giáo vẫn tiếp tục sử dụng lịch Julian. Lịch Julian hiện nay khác với lịch thiên văn 13 ngày.

Thế giới chính thống

Vì vậy, về cơ bản, hai ngày lễ Phục sinh tùy thuộc vào các Bảng Âm lịch khác nhau, điều trở nên trầm trọng hơn là thực tế là hầu hết các Nhà thờ Chính thống đều sử dụng lịch Julian, trong khi các nhà thờ Công giáo và Tin lành sử dụng lịch Gregorian.

Lễ Phục sinh của phương Đông và phương Tây về cơ bản là cùng một lễ kỷ niệm đánh dấu sự phục sinh của Chúa Giêsu Kitô, nhưng lễ Phục sinh của phương Đông muộn hơn một chút trong lịch, từ ngày 4 tháng 4 đến ngày 8 tháng 5. Thỉnh thoảng hai lễ Phục sinh trùng ngày đã xảy ra vào năm 2017 và sẽ lại xảy ra vào năm 2025.

Đã cố gắng giải quyết

Đã có những nỗ lực nhằm giải quyết sự khác biệt và biến Lễ Phục sinh thành cùng một ngày hàng năm. Vào năm 1920, câu hỏi này đã được giải quyết trong một thông điệp của Thượng phụ Đại kết Constantinople, và nó đã được thảo luận tại Đại hội Toàn Chính thống năm 1923. Năm 1961, nó đã được thảo luận trong bối cảnh chuẩn bị cho Đại hội đồng thánh thiện của Giáo hội Chính thống. Năm 1963, nó đã được thảo luận trong bối cảnh Công đồng Vatican II. Kể từ năm 1965, nó đã được thảo luận nhiều lần tại Hội đồng Giáo hội Thế giới.

Đề xuất

Năm 1997, Hội đồng Giáo hội Thế giới (WCC) đã đưa ra một đề xuất nhằm giải quyết sự khác biệt về ngày lễ Phục sinh. Đề xuất này nhằm duy trì định nghĩa cơ bản do Hội đồng Nicea đưa ra, rằng Lễ Phục sinh sẽ rơi vào Chủ nhật sau ngày trăng tròn mùa xuân đầu tiên. Tuy nhiên, ý tưởng là tính toán dữ liệu thiên văn về ngày xuân phân và trăng tròn bằng các phương tiện khoa học chính xác nhất có thể. Ý tưởng này được sử dụng làm cơ sở để tính toán kinh tuyến của Jerusalem, là nơi diễn ra cái chết và sự phục sinh của Chúa Kitô. Ý tưởng này giữ nguyên tinh thần của thỏa thuận ban đầu được đưa ra tại Hội đồng Nicea.

Cho đến nay, cải cách này vẫn chưa được thông qua. Vì vậy, cho đến khi có một số thỏa thuận đại kết liên ngành, hầu hết các năm sẽ vẫn có hai ngày lễ Phục sinh khác nhau. Ở một khía cạnh nào đó thì điều đó thật đáng xấu hổ, nhưng ở một khía cạnh khác thì điều đó không thực sự quan trọng. Đối với hầu hết các Kitô hữu, việc tưởng nhớ sự phục sinh là lễ hội quan trọng nhất trong lịch, bất kể nó được cử hành vào ngày nào.

24 Views
List Tabs
Content 1
Scroll
Display By Row